İSMAİL ŞAHİN İSTANBUL – Küresel piyasalarda doğal elmas fiyatları son dört yıl içinde yaklaşık yüzde 50 oranında düşüş yaşayarak Diamond Standard Index’te tarihinin en düşük seviyesine geriledi. Uzmanlar, 25 yılı aşkın bir süredir izlenen bu endekse dayanarak fiyatların son 25 yılın en alt seviyelerinden birine ulaştığını vurguluyorlar. Piyasadaki en büyük değişim ise laboratuvar ortamında üretilen elmasların yaygınlaşması. Bu elmaslar, doğal olanlarla neredeyse aynı fiziksel ve kimyasal özelliklere sahip olmasına rağmen çok daha uygun maliyetlerle üretilebiliyor. Tüketiciler arasındaki farkın giderek anlamsızlaşması, doğal elmasların “kıtlık” ve “prestij” hikâyesini zayıflatıyor.
2. TEHDİT MİRASI
Madencilik firmaları, son dört yıl içinde doğal elmas üretimini yaklaşık yüzde 20 azaltarak yıllık 120 milyon karattan 98 milyon karata çekti. Ancak buna rağmen fiyatlar düşmeye devam etti. Analistler, Baby Boomer kuşağının yaşlanmasıyla birlikte miras kalan birçok elmasın ikinci el piyasasına gireceğini ve arz baskısını artıracağını ifade ediyorlar. Elmasın yatırım aracı olarak değerinin azaldığına dikkat çeken piyasa analisti Saul Sadka, elmasların geçmişte incilerin yaşadığı dönüşümü yaşayabileceğini ileri sürüyor. Bu durumda elmas, zenginlik simgesi olmaktan çıkarak sıradan bir ürün haline gelebilir.
TÜRKİYE AZ ETKİLENDİ
Türkiye’de mücevher sektörü dünya genelindeki gelişmelerden biraz daha farklı bir seyir izliyor. Mücevher İhracatçıları Birliği Başkanı Mustafa Özcan, laboratuvar elmaslarının yanı sıra uluslararası krizlerin de hem mücevher hem de değerli maden sektörünü ciddi şekilde etkilediğini belirtti.
TÜRKİYE’DE İLGİ YOK
Laboratuvar elmaslarının Türkiye’de benimsenmediğini ifade eden Özcan, “Türk halkı kolay kolay adapte olamayacak. Bunun nedeni laboratuvar elmaslarının sahte olarak algılanmasıdır. Müşteriler ‘ben eşime, sevgilime sahte elmas almam’ diyor. ABD’de evlilik tekliflerinde kullanılan tek taş elmas satışları yüzde 35 oranında düştü ve bu boşluğu laboratuvar elmasları doldurdu. 3 karatlık doğal bir elmasın fiyatı 30 bin dolarken laboratuvarda üretilen versiyonu sadece 3 bin dolar değerinde. Satışa sunulduğunda ise bu laboratuvar ürünü yalnızca 400 dolara satılabilir. ABD halkının alım gücü var ve takı takmayı seviyorlar; bu sebeple trendleri takip ediyorlar” şeklinde konuştu.
LABORATUVAR ELMASI NASIL ÜRETİLİR?
Laboratuvar elması, doğada oluşan elmasın milyonlarca yılda meydana geldiği koşulların fabrikada taklit edilmesi yoluyla yaratılıyor. Karbon atomları ya çok yüksek basınç ve sıcaklık altında (HPHT yöntemi) ya da özel gaz odalarında katman katman büyütülerek (CVD yöntemi) işleniyor. Ortaya çıkan taş, kimyasal ve fiziksel açıdan doğal elmasa benzer özellikler taşıyor. Üretim süresi milyonlarca yıl yerine birkaç haftaya inince maliyetler düşüyor ve bu durum da fiyatlarda baskı oluşturuyor.
PİYASA DARALDI
Özcan, iç mücevher piyasasında adet bazında bir miktar düşüş gözlemlediklerini belirterek, “İç piyasaya satışlarımız yüzde 20-30 azaldı. Daha önce 1000 dolarlık ürünler satarken şimdi 500-600 dolarlık ürünlere yöneliyoruz. Piyasada bir para sıkışıklığı mevcut; vatandaş bankalardaki faiz gelirini çekip mücevher almayı düşünmüyor. Sadece yüzde 3-5’lik bir kesim alışveriş yapmaya devam ediyor ama kampanya dönemlerinde ve anneler günü gibi özel günlerde satışlar sürüyor. Şu anda düğün sezonunda biraz hareketlilik var. Türkiye’deki elmas ustaları oldukça yetenekli; ihracatımız sürekli artış gösteriyor ancak ithalat vergileri diğer ülkelerle rekabet konusunda sorun yaratıyor. Türkiye’ye gelen turistler bizden pırlanta almıyor çünkü pahalı buluyor” dedi.
The post Sahtesi elmasın değerini düşürdü first appeared on .
